GroenLinks-PvdA-leider Frans Timmermans roept het Nederlandse kabinet op om Palestina zo snel mogelijk te erkennen als onafhankelijke staat. Hij sluit zich aan bij het Franse initiatief onder president Macron, die tijdens de VN-top in september Palestina officieel wil erkennen.
Volgens Timmermans is dit een noodzakelijke stap richting vrede. Hij meent dat erkenning de internationale druk op Israël vergroot en mogelijk ruimte biedt voor een tweestatenoplossing. Tot dusver heeft Nederland zich nog niet aan zo’n stap verbonden.
De realiteit: een falend tweestatenmodel
Toch rijzen er al jaren serieuze vragen bij de haalbaarheid van het tweestatenmodel. Ondanks meerdere voorstellen – waaronder door de Israëlische premiers Ehud Barak en Ehud Olmert die zover gingen dat zij Oost-Jeruzalem hebben aangeboden als hoofdstad – is de oprichting van een Palestijnse staat telkens afgewezen. De slogan “From the river to the sea” weerspiegelt het blijvende streven van de meeste Palestijnse groeperingen naar het verdwijnen van Israël, wat onderlinge erkenning frustreert.
Daarbij speelt ook de interne verdeeldheid onder Palestijnen een grote rol. Waar zou zo’n staat gevestigd worden? In Gaza onder Hamas? In Judea en Samaria onder de zwakke en corrupte Palestijnse Autoriteit (PA)? Of onder lokale clans? De versnippering onder Palestijnen maakt centraal bestuur nauwelijks denkbaar.
Alternatief uit de regio: het emiratenmodel
Tegen deze achtergrond wint een alternatief terrein: het emiratenmodel. Dit model erkent de macht van traditionele stammen en clans boven die van de vaak als corrupt en ineffectief beschouwde PA en Hamas. In Hebron hebben inmiddels 21 invloedrijke sjeiks, die samen een meerderheid van de bevolking vertegenwoordigen, trouw gezworen aan dit model.
Volgens initiatiefnemer Mordechai Kedar – arabist en islam-expert – biedt het emiratenmodel een op realiteit gebaseerd alternatief. Geen top-down opgelegd nationalisme, maar bottom-up bestuur via vertrouwde netwerken. Zoals in de succesvolle Golfstaten draait het hierbij niet om ideologie, maar om vertrouwen, stabiliteit en economische samenwerking. Denk aan Dubai, Oman of Saoedi-Arabië – allen bestuurd door invloedrijke families.
Clans als anker van legitimiteit
De Palestijnse gebieden worden in het Westen vaak gezien als homogeen nationalistisch, maar in werkelijkheid bestaan ze uit tientallen clans met eigen hiërarchie en invloed. Hamas en de PA zijn bovenop deze samenleving geplaatst, maar missen draagvlak. Na decennia van falend bestuur en radicalisering groeit binnen deze stammen het inzicht dat het nationalistische project vooral dood, rouw en armoede heeft gebracht.
Sjeik Jaabari uit Hebron – een van de drijvende krachten achter het initiatief – zegt het scherp: “Er zal geen Palestijnse staat komen, zelfs niet over 1000 jaar. Alleen al denken aan het stichten van een staat stort ons in de afgrond.” Jaabari en andere sjeiks zoeken aansluiting bij Israël en de Abraham-akkoorden – op basis van respect, veiligheid en economische vooruitgang.
De brief aan Israël: afrekenen met Oslo
Op 24 maart ondertekenden Jaabari en zijn medesjeiks een brief aan de Israëlische minister van Economie Nir Barkat – voorheen burgemeester van Jerusalem. De oproep: vervang de Oslo-akkoorden door een eerlijke, lokale regeling. Oslo bracht volgens hen alleen corruptie, geweld en vernieling. In plaats van het traditionele leiderschap erkende het de PA – een entiteit zonder legitimiteit, gedragen door buitenlandse belangen en ideologie.
De clans, zeggen ze, vormen nog altijd het hart van de Palestijnse samenleving. Hun gezag reikt verder dan dat van de PA, zelfs onder diens eigen voetsoldaten. In Hebron alleen al vertegenwoordigen de betrokken sjeiks zo’n 550.000 inwoners – een meerderheid van het gebied.
De echte kloof: ideologie versus gemeenschap
Wat de emiratenbenadering onderscheidt van de traditionele tweestatenpolitiek, is haar nuchterheid. Waar PLO en Hamas streven naar nationale of religieuze ideologie, bouwen de clans aan concrete stabiliteit. Kedar verwoordt het zo: “De PLO en Hamas baseren hun legitimiteit op haat tegen Israël. Maar de clans zijn legitiem door hun geschiedenis – ze hebben geen vijand nodig om macht te houden.”
Ook Israëlische veiligheidsexperts, zoals brigadegeneraal Amir Avivi, zien de PA als kern van het probleem: een broedplaats van terrorisme, via onderwijs en financiële steun aan daders. In die context bieden de clans juist een kans op vrede – lokaal, pragmatisch en geworteld.
Eén kans om de koers te keren
Het momentum is nu. Wat voorheen ondenkbaar was – zoals een vredesinitiatief tussen Hebron en Israël – is ineens realiteit. De vraag is of het Westen dit herkent, of blijft vasthouden aan een model dat in de praktijk keer op keer is gesaboteerd, van binnenuit én van buitenaf.
Misschien is het tijd om minder te dromen van een grote Palestijnse staat, en meer te bouwen aan echte vrede – van onderop, met wie op de grond wél legitimiteit hebben.
Prof. dr. David Pinto, publicist
Hoogleraar-directeur Intercultureel Instituut-ICI,
Expert Inburgering, Diversiteit en Inclusie (IDI)
www.davidpinto.nl
prof.davidpinto@gmail.com
Geweldige analyse!
Nooit aan zo’n emiratie model gedacht, ik wist ook niet dat er een aantal invloedrijke families zijn.
Dit model werkt erg goed in de UAE en ook in Oman. (Toen sultan Qabooz de vele clans en hun onderlinge twisten had verslagen heeft hij dat model zeer succesvol ingevoerd en Oman in een generatie van de 15e eeuw naar de 21ste eeuw getrokken. Zoiets werkt alleen met een groot leider als Qabooz.)
Helaas zijn de westerse politici niet geneigd hun eigen falen ooit toe te geven. Alleen Merkel heeft eens gezegd dat het multicultimodel niet werkte. Maar vervolgens heeft niemand er iets mee gedaan.
De logische stap om een aantal sheiks de macht te geven zal dus niet snel genomen worden. Helaas voor iedereen.
Er is géén Palestijnse staat omdat PLO en Hamas elkaar letterlijk de strot afsnijden of mitrailleren en de ‘ woke ‘ 2 staten ongein komt uit ‘ cloud nine ‘ en gaat hieraan volledig voorbij.
Op 29 jl. schreef David Pinto al in de paragraaf ‘ de Koran zelf ‘ wat de absolute belemmeringen zijn voor de 2 staten ‘ oplossing ‘ omdat de islam geen enkel compromis accepteert, dus ‘ from the river etc. ‘ zegt alles.
De locale bevolking is het PLO en Hamas gespuis met hun Nazi practijken jegens de eigen bevolking spuugzat, reden waarom het initiatief van de 5 sheiks veelbelovend lijkt en daarnaast heeft Trump al interessante ideeën op tafel gelegd voor de renaissance van Gaza, voortbordurend op de ‘Abrahams accords’
Lange Rede kurzer Sinn, de potentieel constructieve gesprekspartners in deze ellende zijn in ieder geval noch Hamas, noch de PLO noch de ‘ woke ‘ lammelingen in Brussel… Gelukkig zijn er ook nog enkele rationeel denkende mensen zoals de vijf sheiks die mogelijk de perfecte oplossing bieden.